Anlatım: Root nedir? Root Erişimi ve Yararları

facebook müşteri hizmetleri

Bu yazıda, Android işletim sistemini kullanan cihazların, sistemsel tüm kısıtlamaları kaldırarak tam yetki ve erişimi sağlayan ROOT nedir sorusuna cevap bulacaksınız. Android, açık kaynak kodlu olmasının verdiği rahatlıkla, kullanıcıların ve geliştiric

Anlatım: Root nedir? Root Erişimi ve Yararları

banner192
Bu yazıda, Android işletim sistemini kullanan cihazların, sistemsel tüm kısıtlamaları kaldırarak tam yetki ve erişimi sağlayan ROOT nedir sorusuna cevap bulacaksınız. Android, açık kaynak kodlu olmasının verdiği rahatlıkla, kullanıcıların ve geliştiricilerin özgürce istedikleri gibi değiştirmesine, kurcalamasına olanak veren, hatta buna teşvik eden bir işletim sistemi. Ama maalesef bu çoğu zaman telefonunuzu alır almaz, işletim sisteminin tüm detaylarına, gizli kalmış köşelerine erişim hakkınızın olduğu anlamına gelmiyor. Çünkü neredeyse hiçbir telefon üreticisi Android tabanlı telefonlarında kullanıcılara “root” (bu tanımın detaylarına aşağıda geleceğim) hakları sunmuyor, Google bile. Root Erişimi Nedir?Root” sözcüğü aslında android’in de temel alındığı linux dünyasından gelmektedir, ve linux sistemlerindeki en yetkili kullanıcıyı ifade eder. Windows sistemlerinde bu kullanıcıyı “Administrator” olarak biliyoruz. Telefonunuza root erişimi sağlamak da (“getting root”, “rooting”) işletim sistemini modifiye edilerek size bu “root” kullanıcısının haklarını vermek, böylece sistem üzerinde tam kontrol hakkı tanımaktır. Bunu da sisteme su (superuser) programını yükleyerek isteyen programlara bu yetkiyi tanıyarak gerçekleştirir. Bu sayede telefonunuz üzerinde gelen gereksiz programlardan kurtulmaya tutun da, hosts dosyasını değiştirmek, hatta telefonunuza başka bir ROM yüklemeye kadar root olmadan yapamayacağınız bir çok işlemi yapmanızı sağlamakta. Yeri gelmişken açıklayalım, root işlemi ve sisteminize başka bir ROM yüklemek tamamen farklı işlemlerdir. Root yapma -çoğu zaman- çok basit bir işlem ile yapılarak telefonuzun garantisine ve içinde hazır gelen işletim sisteminin bütünlüğüne dokunmazken, yeni bir ROM yüklemek, recovery, system, boot (hatta bazen radio) partisyonlarını flashlamayı gerektirir ve sonuçta bambaşka bir android versiyonu kullanırsınız. Uyarı! Root işleminin, genelde sorunsuz ve basit bir işlem olsa da, her standart dışı modifikasyonda olduğu gibi, deneyimsiz ve dikkatsiz iseniz telefonunuza kalıcı olarak zarar verme ihtimali vardır. Bu yüzden lütfen bu konulardaki dökümanları, tartışmaları, kılavuzları iyi ve dikkatli bir şekilde okuyun. Root İşleminin Yararları, Neden Telefonumu Root Etmeliyim? Buraya kadar iyi hoş da, pratikte ne iş yarar bu root, ne diye telefonumu bu kadar kurcalayayım diyenler için, root işleminin size sağladığı yararlara biraz göz atalım: Sistem Üzerinde Tam Kontrol Root işleminin en temel yararı, size sistemin daha önce erişmediğiniz köşelerine, detaylarına erişim hakkı (sadece okuma hakkı değil, yazma / değiştirme hakkı da) sunmasıdır. Bu sayede tüm sistem dosyalarını silebilir, değiştirebilir, yeni temalar yükleyebilir, gereksiz sistem programlarını sistemden kaldırabilirsiniz. Örneğin Türkiye’de bizim hiç kullanamadığımız Google Voice ve Amazon mp3 gibi programlar, ayrıca birçok daha iyi alternatifi olmasına rağmen sistemle otomatik yüklenen twitter uygulaması gibi programlar sistem partisyonunda boş yere yer harcıyor, bunları silip telefon hafızasında çok değerli alanlar kazanabilirsiniz. Yeni Bir Recovery Imajı Yükleme ve Sistem Yedeği Alma Eğer telefonunuzda root erişimine sahipseniz android’le gelen hazır recovery partisyonu yerine (recovery: sistem kurtarmak ve diğer bazı sistem açılışından önce yapılması gereken işlemleri yapmak için kullanılan bölüm) ClockworkMod ya da TWRP gibi çok daha yetenekli recovery imajları yükleyebilirsiniz. Bu recovery imajlarının tüm detaylarına burada girmeyeceğim, ancak sistem yedeği alma (nandroid backup) işleminden biraz bahsedeyim. Biliyorsunuz google, contact’larınızı, application ayarlarınızı vs. kendi serverlarına sürekli olarak senkronize ediyor. Yani işletim sistemini upgrade ettiğinizde, ya da yeni bir android telefona geçtiğinizde contaclarınız, ayarlarınız vs. bu serverlardan geri yükleniyor. Ama sürekli telefonu ile uğraşanlar, özel ROM’lar yükleyenler, sistemin detaylarını kurcalayan programlar yükleyenler ve işleri sağlama almak isteyenler için, bu kadarından fazlası gerekecektir. İşte bu recovery imajları içinde bulabileceğiniz nandroid yöntemi ile sistem yedeği almak tam da bu noktada işimize yarıyor. Nandroid ile aldığınız backup, sistemin o andaki birebir imajını (tüm işletim sistemi, cache, data dosyaları, application’lar vs.) SD kartınıza saklıyor, ve telefonuzda birşeylerin ters gitmesi durumda eski haline döndürmeniz için orada tutuyor. Nandroid yedek alma ve geri yükleme ile ilgili  detaylı bir kılavuz da yakında burada yayınlayacağım. Değişik ROM’lar yükleme Android işletim sistemi bildiğiniz gibi açık kaynak kodlu. Bu yüzden birçok uygulama geliştirci, bu kaynak kodundan yararlanarak kendi android versiyonlarını (Mod) çıkarıyorlar; CyanogenMod, DamageControl, Kang-o-rama gibi. Bu ROM’ları yüklemek, sistemi, boot dosyalarını tamamen değiştirmek anlamına geldiğinden daha önceden root erişimine açık bir sisteme sahip olmanızı gerektiriyor. Değişik Kernel (Çekirdekler)’ler yükleme Android’in linux tabanlı bir sistem olduğunu biliyoruz. Bu işletim sisteminin çekirdeği (kernel) de linux çekirdeği. Tıpkı değişik rom’lar gibi bu kernellerin de bağımsız geliştiriciler tarafından değiştirilerek derlenmiş versiyonları mevcut. Kernel, linux sistemlerinde en alt seviye işlemleri gerçekleştiren birimdir (işlemci ve hafıza yönetimi, donanım sürücüleri vs.). Bu kerneli özelleştirerek elde edilebilecek avantajları sıralarsak:
  • İşlemcinin voltajını düşürerek daha az pil harcamasını sağlamak
  • İşlemciyi overclock ederek daha hızlı çalışmasını sağlamak
  • Çipin üzerinde olmasına rağmen kernel’de driver’ı olmadığı için kullanamadığınız 720p HD video kaydı, FM Radio gibi özellikleri kullanabilmek
  • Ses seviyelerini çekirdek seviyesinde arttırmak
Bu çekirdekleri yüklemek de sistemin en alt seviyelerine erişim gerektirdiği ve recovery’den yapılması gerektiği için root’lu olmanız burada da ön koşul. Root Erişimi gerektiren Uygulamaları Çalıştırma Bu yukarıda saydığım avantajar dışında, android market’te ya da çeşitli kaynaklarda bazı yararlı application’lar var ki, root erişimi olmadan işlevlerini yerine getiremiyorlar. Bu programlar root erişimi gerektiği zaman sistemden bu izni izniyorlar ve bu izni onaylayıp onayalamadığınızı sormak için karşınıza bir “superuser request (superuser isteği)” penceresi çıkıyor, eğer onaylarsanız o uygulama artık superuser olarak yani root haklarıyla gereken işlemleri gerçekleştirebiliyor. Superuser Benim de çok kullandığım bazı root erişimi gerektiren uygulamalardan kısaca bahsedeyim (İsimlere tıklayarak programların appbrain sayfalarına, olmadığı durumlarda ilgili uygulamanın web sayfalarına ulaşabilirsiniz): ROM Manager: En çok kullandığım uygulamalardan bir olan ROM Manager, recovery flashlama, yeni ROM indirme, nandroid yedeği alma gibi birçok zahmetli işlemi, tek bir grafik arayüzden kolayca yapmanızı sağlıyor. Root Explorer: Bu program aslında temelde bir dosya yöneticisi, ancak diğer dosya yöneticilerinden farklı olarak root yetkisi sayesinde system ve data folderlarına da tam erişim hakkı sağlıyor. Bu programın ücretsiz bir versiyonu malesef yok, alternatif olarak ES File Explorer var, içinde deneysel bir root access modülü mevcut, ancak Root Explorer kadar başarılı bulmadığımı söyleyebilirim. SetCPU for Root Users: SetCPU da aslında markette paralı bir uygulama olsa da, XDA Forumları kullanıcılarına ücretsiz olarak sunuluyor. SetCPU sayesinde işlemcinizi normalden yavaş çalıştırarak pil tasarrufu yapabilir, ya da kernel’inizin desteklediği ölçüde overclock yaparak yüksek performans sağlayabilirsiniz. Superuser (SuperSU): Bu uygulama diğer uygulamalara superuser (root) yetkisi vermek ve geri almak için kullanılıyor, root işlemi yaptığınızda normalde otomatik olarak yüklenmiş olmalı Terminal Emulator: Kendi başına root gerektiren bir uygulama olmasa da, bu konsol emülatörü, telefonunuzdan linux terminal komutları çalıştırmanızı, ve birçok alt seviye işlemi bilgisayara bağlanmaya gerek kalmadan gerçekleştirmenizi sağlıyor. Titanium Backup: Titanium Backup temelde sisteminizde yüklü olan uygulamaların yedeğini almak üzere geliştirilmiş bir uygulama. Ama diğer backup programlarının aksine tüm sistem uygulamalarının da yedeiğini alabiliyor, geri yükleyebiliyor; ayrıca gereksiz sistem uygulamaları dahil tüm uygulamaları herşeyiyle sistemden kaldırabilmenizi sağlıyor. Peki Ama Nasıl Olacak Bu Root? Root erişimi yapmak genelde kolay bir işlem ama tüm telefon modellerinde yapılan işlemler farklılık gösterebiliyor. Bazılarında küçük bir program yükleyip bir tuşa basmaktan ibaretken, bazılarında da recovery’ye girmek, bootloader’ı unlock etmek, bilgisayardan bağlanarak adb ve fastboot komutlarıyla bazı dosyalar yüklemek gibi karmaşık işlemleri içerebiliyor. Güncelleme 06.11.2015: Bu konuda artık çok kolay yöntemler de mevcut. Buraya tıklayarak en kolay Root yapma yöntemini öğrenebilirsiniz. Sevgilerle kalın.
banner213
Yorum Ekle
İsim
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Konuyla ilgili her hangi bir sorunuz varsa konu altında yer alan yorum kısmına yazabilirsiniz. Telefonla destek almak istiyorsanız 11870' i arayabilirsiniz. Müşteri hizmetleri / Teknoloji haberleriDikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.
Avatar
ahmet selim - 6 yıl önce
emegiize saglik cok guzel anlatmissiniz. makalelerinizin devamini bekleriz
Avatar
Bilal Akgunduz - 6 yıl önce
Sitemizde olmas? gereken bir konuydu. Tessekurler
Avatar
eturhan - 6 yıl önce
yerinde bir konuya deginmissiniz, guzel yaz? tesekkurler
Avatar
cemil54 - 6 yıl önce
HTC HD2 ye android yuklenebiliyor mu? Acaba Desire mi alsam HD2 mi? Karars?z kald?m. HD2 nin dusunduren taraf? orta tus olmamas?.
Misafir Avatar
Ethem Babiloglu - 6 yıl önce
Yukleniyor ama tabii tam rand?man beklememek gerek, fazla alternatifli ve surekli guncelleniyor olmayacag? da asikar.
Avatar
ufuk - 6 yıl önce
1.Ben Samsung Galaxy S i9000 almay? dusunuyorum telefonu ald?g?mda Android Markete girebilicekmiyim?
(Bu soruyu kafam kar?st?g? icin soruyorum cunku root yapmadan android markette girilmiyor diye baz? yaz?lar okudum.
2.root garantiyi iptal ediyormu?
3. Android Markette kac adet uygulama ve oyun var?
Misafir Avatar
Ethem Babiloglu - 6 yıl önce
Turkiyede distributor ya da operator arac?l?g? ile sat?lan cihazlarda Android Markete giremezsiniz. Bunun icin root yapman?z gerekir ve o da cihaz?n?z?n garanti kapsam? d?s?na c?kmas?na sebep olur. Ancak bizler gibi paralel ithalat ile bu telefonu Turkiye'ye getiren firmalarda cihaz uzerinde Market bulunma olas?l?g? %99 dur hatta baz? cihazlar kendinden rootlu bir sekilde getirilir.
Avatar
ufuk - 6 yıl önce
peki www.andronova.net ekibinin acacag? android marketi de ikisini birden kullanabilecezmi?

birde onl?ne sat?s magazas? bayramdan sonram? ac?lcak
Avatar
onderavci - 6 yıl önce
arkadaslar wildfire icinde nas?l root olunur, uygun rom nas?l yuklenir. ilgilenirseniz cok makbule gecer :)
selamlar
Avatar
ykadahk - 6 yıl önce
Merhaba, Nexus One'd?mda root ayarlar? yapmay? planl?yorum. Islemi yapmadan once haliyle telefonumdaki her seyi yedeklemek istiyorum. Bunu nas?l yapabilirim acaba?
Avatar
ayhan - 6 yıl önce
anlat?m cok guzel yaln?z birde goruntulu anlat?mda olsa super olacak..sayg?lar emwginize
Avatar
Valerus - 6 yıl önce
Hocam eline saglik yorum yapmadan gecemiyecem tam olarak aradigim seyleri yazmissin bukdar derli toplu sade anlasilir ve aciklayici bilgileri bulamadim baska yerde aynen devam allah zeval vermesin sana :)
Avatar
yakuter - 6 yıl önce
Uzerinde dusunulerek ve fazlas?yla arast?rma yap?larak yaz?lm?s bir makale oldugu ortada. Ellerinize sagl?k.
Avatar
Kamer - 6 yıl önce
Xperia X10 telefonunun icinde yuklu olan moxier uygulamalar?n? kald?rsak ne olur ? google talk, trackID, Wisepilot, birde android market uygulamar?n? kullanacag?m? dusunmuyorum ama kald?rmak nas?l bulam?yorum? zaten cogu nete baglan?yor ...
Avatar
emekli_ahmet - 6 yıl önce
emegine sagl?k.cok tesekkurler .ac?k ve anlas?l?r bir dilde
Avatar
aotholland - 6 yıl önce
Hocam eline saglik guzel makale olmus ama ben halen htc desire ma nasil root atacagim bu makaleden bisey ogrenemedim daha dogrusu deginmemeissin desire hakkinda. bunu nasil cozecegiz??
Avatar
talha - 6 yıl önce
oncelikle cal?smalar?n?zdan dolay? tum ekibinizi tebrik ediyorum.az once bir forumda okudugum yaz?dan dolay? kafam kar?st?.konu android en son c?kan surumu olan 2.2 froyo dan sonra c?kacak olan yeni mesela android 3.0 gibi herhangi bir isletim sistemini htc desireyi yukleye bilir miyiz.bu mumkun mu.tesekurler
Avatar
kerem - 6 yıl önce
Selamlar,
Acaba telefona guncelleme yuklerken,
Android son versiyon yerine CyanogenMOD versiyonunu yuklemek ne gibi farkl?l?k yarat?r.
Avatar
kerem - 6 yıl önce
Tam anl?yamad?m yani ben o yuklemeyi Turkce diye tercih etmeyi dusunuyorum.Android Turkce degilmis CyanogenMOD Turkceymis.


Modifiye derken daha iyi bi halinimi yapm?slar.

Yani CyanogenMOD yuklemek daha iyi mi , bilmiyorum ? ? ?
Avatar
ceyhunxx - 6 yıl önce
bi yaz?n?zda trde sat?sa sunulan telefonda market olmaz demissinniz. simdi ben almanyadan get?rt?yorum markete g?reb?lcekm?y?m ve bu marketten rahatl?kla turkce menuye geceb?lcekm?y?m? 2. sorumda 3 tus sorunu ne demekt?r ne ?c?n gerekl? bu 3 tus? ve bu root falan h?c b?rsey anlamad?m yapmasam b? sorun olurmu?
Avatar
oguzhan - 6 yıl önce
root yapdigim halde market enabler deki fake hat gosterme yapdigim halde

superuser kullandigim halde parali uygulumalr acilmyior..
Avatar
burak - 6 yıl önce
Hocam root yapt?m fakat root isteyen bi program yuklucek olsam yer yok diyor beni katil edecek ya lutfen yard?m... halbuki 14mb telefonda ve 16gb kartta yer var.hani bu rootun faydas?n? goremedim yani cozemedm? hani uygulamar? direk karta kurmam?z? sagl?yordu nas?l yap?caz?