Anlatım: Root nedir? Root erişimi ve yararları

Bu yazıda, Android işletim sistemini kullanan cihazların, sistemsel tüm kısıtlamaları kaldırarak tam yetki ve erişimi sağlayan ROOT nedir ne demek sorusuna cevap bulacaksınız.

müşteri hizmetleri
Anlatım: Root nedir? Root erişimi ve yararları

Bu haberimizde, Android cihazlarda, sistemsel durumlarda kısıtlamaları kaldırıp tam yetki ve erişimin sağlanması için ön ayak olarak gördüğümü ROOT nedir ROOT nasıl yapılır sorusuna cevap bulacaksınız.

Android, açık kaynağa sahip bir kodda sahip olmasından dolayı vermiş olduğu rahatlıkla, kullanıcının ve geliştiricinin özgür şekilde istediği gibi değiştirmelerine, kurcalanmasına imkan veren, hatta ve hatta buna bir nevi teşvik eden sistem. Ama bazen maalesef bazı zamanlar telefona istenilen işleme imkan vermez.

Sistemde tüm detaylara, gizli kalmış dediğimiz köşelere erişim hakkınız olacağı anlamına gelmeyeceğini belirtelim. Çünkü çoğı telefon üreticinin Android telefonlara kullanıcısının “root” (ne demek aşağıda açıklayacağız) haklarına ulaşmasına izin vermez ve hatta Google dahil.

Root erişimi nedir?

Root” sözcük olarak aslında Android' de temel olarak görülen linux alanından gelmekte, ve bu sistemlerde en yetkili kullanıcı olduğu anlamına gelir. Windows' da ise buna “Administrator” olarak denir.

Telefonda root erişimi sağlama “getting root” / “rooting” sistemi modifiye edilip size “root” kullanıcı hakkını vermek, bu şekilde sistem üzerinde tam kontrol yetkisine sahip olduğunu tanımaktır. Buna ise "sisteme su (superuser)" dediğimiz programı yükleyip veya başka programlarla bu yetkiye ulaşabilirsiniz. Bu durumda bazen yararlı bazen zararlı bir durum oluşabiliyor. Yararlı tarafı gereksiz olarak görülen programlardan kurtulabilme, hosts dosyası değiştirme ve isterseniz telefona başka ROM atabilirsiniz. Yani root olmadan yapılamayacak çok şeyi yapabilirsiniz. Tabi zarar olarak dışa karşı daha az hassaslık gösterebilecek.

Şu an yeri gelmişken açıklamak istiyoruz, root yapma ve sisteme başka ROM yükleme tamamen farklı bir işlem olduğunu belirtelim. Root yapma genelde çok kolay bir işlemle telefonun garantisine ve telefonla gelen dahili sistemin bütünlüğüne zarar vermeden, recovery yapma, sistem, yeni ROM yükleme, boot (bazende radio) partisyonları flashlama gerektiren ve sonuç olarak bambaşka Android sürümü kullanmış olursunuz.

Uyarı! Root atma, çoğunlukla sorun çıkarmayan ve basit gibi görülse de, her modifikasyonda olabileceği gibi, uzman değilseniz veya dikkatsiz biriyseniz telefonda kalıcı zararlar verebilirsiniz. Bu nedenle bu konu hakkında döküman, klavuzları ve tartışma yazılarını dikkatli okumanızı öneriyoruz.

Anlatım: Root nedir? Root erişimi ve yararları

Root yararları ve neden Root yapmalıyım?

İyi güzelde, pratikte bu root ne işe yarar, neden telefonu bu kadar kurcalayalım diyen kullanıcılar için, root işleminin sağlamış olduğu yararları okuyalım:

Sistemde tam kontrol

Root' un temel yararı, sistemde daha önce erişmenize izin verilmeyen kısımlarına, detayına erişme hakkı (okuma, yazma ve değiştirme) sunmakta. Bu işlemden sonra istenirse tüm sistemdeki dosyaları silinebilir, değiştirilebilir, harici temalar atılabilir, gereksiz gördüğünüz sistem programları kaldırılabilir. 

Örnek  verecek olursak Türkiye genelinde çoğunlukla kullanılmayan Amazon mp3 ve de Google Voice tarzı uygulamaları, ayrıca çok daha iyi alternatiflere rağmen sistemle gelen twitter gibi uygulamalar sistemin partisyonu içerisinde boş yer tüketir, bunlar silinerek cihazda çok daha verimli alanlar kazanılabilir.

Yeni Recovery imajı yükleme ve sistemin yedeğini alma

Eğer cihazda root erişimi varsa Android ile gelen hazır recovery yerine (recovery, sistemde olası sorunlar için kurtarma ve bazı sistem açılışında öncesi için yapılması gereken bazı işlemlerin yapılması için bulunan bölümdür) TWRP veya ClockworkMod tarzı çok yetenekli recovery imajı yüklenebilir. www.andronova.net

Bu tarz recovery imajları için tüm detaylar burada anlatmayacağız, lakin sistem yedeğini alma (nandroid backup) işlemi için bir şeyler paylaşacağız.

Biliyorsunuzdur Google' un, application ayarları, contact’ları vs. kendi serverlarınde sürekli senkronize etmekte. Yani i. sistemi upgrade edildiğinde, veya yeni Android cihaza geçildiğinde bu veriler geri yüklenir. Lakim sürekli olarak telefonla uğraşan, özel ROM yükleyen, sistem detayını kurcalayan uygulamalar yükleyen ve durumu sağlama almayı isteyenler, işte onlar için daha fazlası gerekecek.

İşte mevcut recovery imajlar içerisinde bulunabilecek "nandroid" yöntemiyle yedeğin alınması tam burada işimize çok yarıyacak. "Nandroid" kullanılarak alınan backup, sistemin o an için birebir imajı (tüm sistem, data dosya, cacha, application...) SD kartta saklanıyor, ve telefonda birşeyin ters gitmesiyle eski durumuna döndürülması için o bölümde tutulmakta.

Android yedeğinin alınması ve geri yüklemesiyle ilgili detaylı yazılarımız sitemizde yer alıyor.

Farklı ROM yükleme

Android bildiği üzere açık kaynaklı bir kod yapısına sahip. Bu nedenle çoğu uygulama geliştiricinin, bu kodlardan yararlanıp kendi Android versiyonunu çıkarıyor; Kang-o-rama ve CyanogenMod gibi. Bu ROM’ u yüklenmesi, sistem, boot dosyaları tamamını değiştirme anlamına geldiğinden dolayı öncesinde root erişimi olan bir yapıya sahip olunması gerekiyor. 

Root ne demek

Farklı Kernel (Çekirdekler) yükleme 

Android, linux tabanlı olduğunu biliyorsunuz. Bu i. sistemi çekirdeğinin de linux çekirdeği olduğunu belirtelim. Tıpkı farklı rom’ların gibi kerneller içinde bağımsız geliştiricilerin, değiştirilip derledikleri versiyonları bulunuyor.

Kernel, linux' da en altta yer alan işlemlerin gerçekleştirmesini sağlayan birim (hafıza, işlemci ve donanım sürücüler yönetimi...). Burada kernelin özelleştirilip elde edilecek avantajlarını sıralarsak:

  • İşlemci voltajı düşürüp çok daha az pil tüketimini sağlama
  • Ses seviyeleri çekirdek seviyesinde arttırma
  • İşlemci de overclock yapılarak çok hızlı çalışması sağlanabilir
  • Çipin de olmasına rağmen kernel driverı olmadığından dolayı kullanılamadığından HD 720p video kaydının ve FM Radio özelliğini kullanabilme

Bu çekirdeği yükleme sistemde en alt katmana erişim gerektiğinden ve recovery’ de yapılmasının gerektiği içinde root olması ön şart.

Root gerektiren uygulamaların çalıştırılması

Bu saydıklarımız avantajarın dışında, Android mağazasında veya çeşitli kaynaktan bazı işe yarayan application var ki, bunlar root olmadan işlevini yerine getirememekte. Bu uygulamalara root erişimi istendiği zaman sistemde izin izniyor ve izni onaylanıp onaylanmadığını sormak için karşımıza bir “superuser request” ekranı çıkıyor, eğer onaylamayı düşünüyorsanız o uygulama sonrasında "superuser" şeklinde yani root hakkıyla gereken işlemlerin yapılmasını gerçekleştiri.

Root nedir

Bizim de çokça kullanmış olduğumuz root erişimine ihtiyaç duyan uygulamalardan bahsetmek istiyoruz. 

Android ROM Manager: En çok kullanılan uygulamaların başını çekiyor. Flashlama, recovery, nandroid yedeğin alınması gibi çok sayıda zahmetli işlemleri, tek bir arayüzden rahatca yapmanıza olanak sağlıyor.

Android Root Explorer: Bunun temelde dosya yöneticisi olduğunu belirtelim. Fakat çoğu dosya yöneticisinden farklı olarak root sayesinde önemli data folderlar ve system' e tam erişimi sağlıyor. Pogramın bedava versiyonun olmadığını belirtelim, alternatif isterseniz ES File Explorer diyebiliriz. İçerisinde deneysel olarak root access modülünün olduğu, ancak R. Explorer kadar başarı oranı yüksek olmadığını söylebiliriz.

SetCPU for Root Users: Bu uygulama aslında mağazada ücretli bir uygulamadır. Ama XDA kullanıcısına ücretsiz sunulduğunu söyleyelim. Uygulama sayesinde işlemciyi normal değerinden daha yavaş çalıştırıp pil tasarrufunu sağlayabiliyor veya kernel’ in desteklemiş olduğu ölçülerde overclock yapıp çok daha yüksek performansa ulaşabiliyorsunuz. www.andronova.net

Superuser (SuperSU): Bu uygulamayla diğer tüm uygulamalara root yetkisinin verilmesi veya geri almanızda kullanabiliyorsunuz. Root yapıldığında genelde otomatik yüklenmiş olmalıdır Terminal Emulator: Kendi kendine root gerekmekte olan bir uygulama değilse de, konsol emülatörünü, telefondan linux terminal komutlarını çalıştırmasına, ve çok sayıda alt seviyede işlemin bilgisayar bağlantısı gerekmeden gerçekleştirilmesine olanak sağlamakta.

Titanium Backup nedir: Titanium temelde sistemde yüklü uygulamaların yedeğinin alınması için geliştirilen bir uygulamadır. Ama diğer programların aksine tüm sistemde bulunan uygulamaların yedeiğini alıyor, geri yüklüyor; ve de gereksiz görülen dahili uygulamaların tümüyle sistem üzerinden kaldırılmasını sağlamakta. 

Peki Root nasıl yapılır?

Root yapmak kolay yapılan bir işlemdir ama tüm modellerde yapılacak işlemlerde farklılık göstermekte. Bazen küçük programla tek tuşla işlem yapılırken, bazende recovery bölümüne girmenin, bootloader unlock etmenin, PC' ye bağlanarak fastboot ve adb komutları ile bazı dosyaların yüklenmesi gibi karmaşık işlemlerin yapılması gerekebiliyor.

Daha güncel yöntemlere kolay Root yapma yazımızdan ulaşabilirsiniz.

Sevgilerle kalın...

Bu yazımızda Root nedir ve Root ne demek klavyemiz döndüğünce anlatmaya çalıştık. :)

Güncelleme Tarihi: 09 Aralık 2019, 13:06
müşteri hizmetleri
YORUM EKLE
YORUMLAR
kbra akbayir
kbra akbayir - 13 ay Önce

eski numarama kod. gidiyor nasil geri alicam. facebookla iletisime gecmeme ragmen. dönüş saglanmiyor

Ali gün
Ali gün - 13 ay Önce

Televiz yanun internet baglintisi yok ne yapabilirim

Mehmet Güven
Mehmet Güven - 13 ay Önce

S3 için imei ata cam beceremedik çünkü açılmıyor

Samir
Samir - 1 yıl Önce

Murselov

Selim saim emecen
Selim saim emecen - 1 yıl Önce

Facebook’daki arkadaşlarımın sayfasına neden giremiyorum

Root ne demek iyi açıklama
Root ne demek iyi açıklama - 1 yıl Önce

Güzel olmuş

Ferhat şahin
Ferhat şahin - 1 yıl Önce

Hocam enaz 5 6 tane cihazda rootlama işlemi yaptım bazilari brick oldu bazılarını geri düzelttim derken nayagi bir haşır neşir oldum bu tip programlarla ama ilk defa bu kadar geniş kapsaml bir bilgiye ulaştım emeğinize sağlık. Suanda cihaz performansı için araştırma yaparken setcpu adli programı buldum, cihaz oyun oynarken çok fazla kasmaya başladı setcpu bin buna faydası olacağını öğrendim ama maalesef uygulanmadan anlamıyorum nasıl kullanacağımı bilmiyorum kullandığım cihaz Lenovo p2 hâli hazırda root lu cihaz, bu konuda yardımcı olabilir misiniz.?

Bilinmesi gerekmez
Bilinmesi gerekmez - 2 yıl Önce

root neymiş istemiyorum arkadaş istemiyoruuuuuuuuuuum stop bu kadar stop çünkü bazı uygulamalari açmıyor stop :) :) :)

Songül
Songül - 3 yıl Önce

Bazı uygulamalardan root erişimi yüzünden yeterli derecede faydalanamıyorum root erişimi olan telefonlarda çalışmayan uygulamalar var ne yapmalıyım?

fhkfffghj
fhkfffghj - 3 yıl Önce

saolun

resul
resul - 8 yıl Önce

3D EVO var bende, root olay? bunda da oluyor mu?